استارتاپ فنلاندی Donut Lab که طی ماههای اخیر با ادعای توسعه یک باتری پیشرفته و تحولآفرین خبرساز شده بود، اکنون با چالشی بزرگ روبهرو است. نتایج بررسیهای فنی گروهی از متخصصان باتری نشان میدهد محصول این شرکت احتمالاً از فناوری مرسوم لیتیومیونی استفاده میکند و هیچچیز جذابی وجود ندارد!
بررسی مشترک بیش از ۲۰ متخصص حوزه باتری نشان میدهد باتری موسوم به «حالتجامد» شرکت Donut Lab احتمالاً چیزی جز یک باتری لیتیومیونی معمولی نیست. این نتیجهگیری حاصل تحلیل دادههای آزمایشگاهی ارائه شده توسط مرکز تحقیقات VTT فنلاند است که در اصل قرار بود به فناوری مورد ادعای شرکت Donut Lab اعتبار بدهد اما حالا به پاشنه آشیل آن تبدیل شده است.
زنجیرهای از ابهامات درباره ادعای تولید باتری انقلابی
محققان با بررسی رفتار الکتریکی و فیزیکی سلول مورد بحث به این نتیجه رسیدهاند که مشخصات مشاهدهشده با یک باتری لیتیومیونی مبتنی بر آند گرافیتی مطابقت دارد و با ادعاهای مطرحشده درباره فناوری سدیم-یونی حالتجامد همخوانی ندارد.
یکی از مهمترین شواهد، ولتاژ عملکرد باتری است. نتایج همان تستهای رسمی نشان میدهد سلول مورد بررسی در حدود ۵۰ درصد شارژ ولتاژی بین ۳.۷ تا ۳.۸ ولت دارد که در محدوده باتریهای لیتیومیونی بهویژه مدلهای مبتنی بر شیمی NCM است. در مقابل، باتریهای سدیم-یونی عموماً در ولتاژهای پایینتری کار میکنند.
دلیل دوم به رفتار فیزیکی سلول هنگام شارژ مربوط میشود. کارشناسان متوجه شدهاند منحنی انبساط باتری هنگام شارژ دقیقاً همان الگوی شناختهشدهای را نشان میدهد که در باتریهای لیتیومیونی دارای آند گرافیتی مشاهده میشود. از آنجا که یونهای سدیم برای نفوذ به ساختار گرافیت بیش از حد بزرگ هستند، مشاهده چنین الگویی عملاً فرضیه استفاده از فناوری سدیم-یونی را تضعیف میکند.
بررسیها همچنین نشان میدهد چگالی انرژی واقعی این باتری حدود ۲۹۸ واتساعت بر کیلوگرم است. هرچند این عدد برای یک باتری لیتیومیونی مدرن قابل قبول است، اما فاصلهای قابل توجه با ادعای ۴۰۰ واتساعت بر کیلوگرم دارد که Donut Lab پیشتر روی آن مانور تبلیغاتی داده بود.
گزارش منتشرشده تنها به عملکرد باتری محدود نمیشود. در حالی که ادعا شده بود شرکت Nordic Nano سلولهای باتری را تولید میکند و Donut Lab مسئول تجاریسازی پروژه بوده است، اما شواهد اولیه حاکی از این واقعیت است که Nordic Nano تاکنون حتی یک سلول باتری را هم به تولید انبوه نرسانده است!
برخی متخصصان نیز انتقادهای تندی مطرح کردهاند. برای نمونه یولیان زاناو از مؤسسه تحقیقاتی Fraunhofer در گفتوگو با رسانهها گفته است:
«اولین برداشتم این بود که این افراد درک دقیقی از نحوه عملکرد باتری ندارند. آنها درباره حذف عناصر نادر و در نتیجه حذف لیتیوم صحبت میکردند؛ در حالی که از دید یک شیمیدان، لیتیوم اساساً جزو عناصر نادر خاکی محسوب نمیشود.»
این گزارش همچنین ادعا میکند بخش قابل توجهی از فرآیند اعتبارسنجی فناوری توسط خود Donut Lab انجام شده و ارزیابی مستقلی در سطحی که برای چنین ادعاهای بزرگی انتظار میرود وجود نداشته است.
ارزشگذاری میلیارد دلاری بر پایه ادعاهای دروغین؟
ماجرا زمانی حساستر میشود که بدانیم Donut Lab توانسته حدود ۲۵ میلیون دلار سرمایه از بیش از ۱۳۰۰ سرمایهگذار جذب کند. ارزش این شرکت پس از حضور در نمایشگاه CES به حدود ۱.۲۵ میلیارد دلار رسیده بود و بخش عمده این رشد به وعده توسعه یک باتری انقلابی با عملکردی فراتر از فناوریهای موجود نسبت داده میشد.
با این حال اسناد داخلی مورد استناد در گزارش نشان میدهد مدیران شرکت در مقاطعی از شریک فناوری خود درخواست کرده بودند شواهدی برای امکان دستیابی به مشخصات وعده دادهشده ارائه کند که پرسشهای بیشتری درباره میزان آمادگی واقعی فناوری مورد ادعا را ایجاد کرده است.
بر اساس گزارشهای منتشرشده، نهادهای مسئول در فنلاند نیز به ماجرا ورود کردهاند، هرچند که فعلاً هیچ نتیجهای اعلام نشده است.
نظر خود را اضافه کنید.
برای ارسال نظر وارد شوید
ارسال نظر بدون عضویت در سایت