حفظ حریم خصوصی کاربران به سبک متا؛ رمزنگاری سرتاسری از دایرکت اینستاگرام حذف شد

متا از دو روز پیش به‌صورت رسمی پشتیبانی از قابلیت رمزنگاری سرتاسری End-to-End Encryption در بخش دایرکت اینستاگرام را متوقف کرده است. تصمیمی که واکنش گسترده کارشناسان امنیت و حریم خصوصی را به دنبال داشته و بسیاری آن را عقب‌گردی جدی در امنیت پیام‌رسانی این شبکه اجتماعی می‌دانند.

رمزگذاری سرتاسری باعث می‌شد محتوای پیام‌ها فقط در دستگاه فرستنده و گیرنده قابل مشاهده باشد و حتی خود متا نیز به متن، عکس یا ویدیوهای ارسال شده دسترسی نداشته باشد. اما با حذف این قابلیت هرچند داده‌ها هنگام انتقال همچنان رمزگذاری می‌شوند، دیگر از سطح حفاظت کامل و غیرقابل‌دسترسی برای پلتفرم برخوردار نخواهند بود.

به بیان ساده‌تر، امکان دسترسی متا یا نهادهای قانونی به محتوای دایرکت‌ها در شرایط خاص فراهم می‌شود. متا در توضیح این تصمیم اعلام کرده که قابلیت رمزگذاری سرتاسری در اینستاگرام کاربران محدودی داشته و این شرکت قصد دارد تجربه پیام‌رسانی را ساده‌تر کند.

همچنین برخی گزارش‌ها نشان می‌دهد متا در حال سوق دادن کاربران به سمت واتساپ است؛ اپلیکیشنی که رمزگذاری سرتاسری همچنان به‌صورت پیش‌فرض در آن فعال است. با این حال، منتقدان معتقدند ماجرا فقط به ساده‌سازی تجربه کاربری محدود نمی‌شود.

به باور برخی کارشناسان، حذف این لایه امنیتی می‌تواند به متا امکان دهد داده‌های بیشتری از مکالمات کاربران را برای تحلیل، مدیریت محتوا یا حتی آموزش مدل‌های هوش مصنوعی در اختیار داشته باشد. عده‌ای نیز این تصمیم را نتیجه فشار نهادهای نظارتی و قانونی برای دسترسی بیشتر به محتوای خصوصی کاربران می‌دانند.

کارشناسان امنیت هشدار می‌دهند حذف رمزگذاری سرتاسری می‌تواند اعتماد کاربران به دایرکت اینستاگرام را کاهش دهد. از نگاه آنها اینستاگرام با این تغییر دیگر یک پیام‌رسان امن محسوب نمی‌شود و بیشتر به یک شبکه اجتماعی با قابلیت چت تحت‌نظارت شباهت دارد.

در مقابل موافقان این تصمیم می‌گویند رمزگذاری کامل در برخی موارد مانع مقابله با جرایمی مانند سوءاستفاده از کودکان، کلاهبرداری آنلاین و فعالیت‌های غیرقانونی می‌شود و کاهش سطح رمزگذاری می‌تواند ابزارهای بیشتری برای نظارت و همکاری با نهادهای قانونی فراهم کند.

در نهایت تصمیم جدید متا بار دیگر جدال قدیمی میان «حفظ حریم خصوصی کاربران» و «افزایش نظارت برای امنیت عمومی» را به مرکز توجه بازگردانده است. جدالی که حالا یکی از بزرگ‌ترین شبکه‌های اجتماعی جهان را هم درگیر کرده و می‌تواند رفتار کاربران در استفاده از پیام‌رسان‌ها را تغییر دهد.