پژوهشگران دانشگاه کالیفرنیا سندیگو و گوگل معتقدند میتوان با گوشیهای هوشمند قدیمی هم ایدهای را پیاده کرد که این روزها ترند یک دنیای پردازش است؛ دیتاسنترها و سرورهای ذخیرهسازی! آنها در پروژهای جالب موفق شدهاند گوشیهای قدیمی Pixel را به یک پلتفرم محاسباتی تبدیل کنند که میتواند نقش یک دیتاسنتر کمهزینه را ایفا کند.
بسیاری از ما گوشیهای قدیمی خود را پس از چند سال استفاده کنار میگذاریم؛ دستگاههایی که دیگر بهروزرسانی نرمافزاری دریافت نمیکنند یا توان رقابت با مدلهای جدید را ندارند. اما آیا این گوشیها واقعاً بیارزش شدهاند؟
در طرح جدید محققان آمریکایی، یک دیتاسنتر کامل و عملیاتی با استفاده از مادربردهای 2000 گوشی (تقریباً) دور انداخته شده، طراحی و ساخته شده است. نتایج پژوهش مذکور نشان میدهد پردازنده برخی گوشیهای هوشمند چند سال قبل هنوز در عملکرد تکهستهای از برخی پردازندههای سروری مدرن عملکرد بهتری دارند؛ موضوعی که نشان میدهد بسیاری از این دستگاهها علیرغم بازنشستگی، همچنان ظرفیت پردازشی قابل توجهی در اختیار دارند.
بحران زبالههای الکترونیکی و یک ایده متفاوت
هر سال صدها میلیون گوشی هوشمند در سراسر جهان کنار گذاشته میشوند. این موضوع نه تنها حجم عظیمی از زبالههای الکترونیکی تولید میکند، بلکه ردپای کربنی قابل توجهی نیز به همراه دارد؛ چراکه تولید هر گوشی جدید به استخراج مواد اولیه، ساخت تراشهها و مصرف انرژی فراوان نیاز دارد.
به همین دلیل پژوهشگران UCSD با همکاری Google Research به جای بازیافت سنتی این دستگاهها، تصمیم گرفتند راهی برای استفاده مجدد از توان پردازشی آنها پیدا کنند. هدف پروژه این بود که گوشیهای بازنشسته به جای پایان یافتن در کشوی خانه یا مراکز بازیافت، به عنوان بخشی از یک زیرساخت محاسباتی دوباره به کار گرفته شوند.
چگونه یک گوشی به سرور تبدیل میشود؟
برخلاف تصور اولیه، در این طرح جالب پژوهشگران از گوشیها در حالت عادی استفاده نکردند. آنها ابتدا قطعاتی مانند نمایشگر، باتری، دوربین، بلندگو و بدنه را حذف کردند و تنها مادربرد دستگاه را نگه داشتند؛ بخشی که تراشه اصلی و حافظه روی آن قرار دارد.
در مرحله بعد نیز سیستمعامل اندروید با یک توزیع لینوکس مخصوص کاربردهای سروری جایگزین شد. این کار باعث حذف بخش بزرگی از سرویسها و قابلیتهای غیرضروری شده و امکان استفاده از ابزارهای مدیریت زیرساخت مانند Kubernetes را فراهم میکند؛ همان نرمافزاری که امروزه در بسیاری از مراکز داده مدرن برای مدیریت کلاسترهای پردازشی استفاده میشود.
در نتیجه، هر گوشی عملاً به یک گره پردازشی کوچک تبدیل شد که میتوان آن را در کنار دهها یا صدها دستگاه مشابه به کار گرفت.
وقتی 50 گوشی جای یک سرور را میگیرند
شاید عجیبترین بخش این پژوهش نتایج عملکرد آن باشد. بررسیهای انجام شده نشان داد بین 25 تا 50 گوشی قدیمی میتوانند توان پردازشی مشابه یک پردازنده سروری دو سوکته را ارائه دهند. نکته جالبتر اینکه پژوهشگران اعلام کردهاند پردازنده برخی گوشیهای هوشمند تنها سه ساله در آزمونهای تکهستهای SPEC حتی از برخی پردازندههای مورد استفاده در سرورهای مدرن نیز امتیاز بالاتری کسب کردهاند.
البته این موضوع به معنای سریعتر بودن یک گوشی نسبت به یک سرور کامل نیست. سرورها همچنان از نظر تعداد هستهها، ظرفیت حافظه، قابلیت ارتقا و توان پردازش موازی در سطحی کاملاً متفاوت قرار دارند. با این حال، نتایج نشان میدهد تراشههای موبایل مدرن بسیار قدرتمندتر از چیزی هستند که بسیاری از کاربران تصور میکنند.
دیتاسنتری با 2000 گوشی هوشمند
پژوهشگران تنها به آزمایشهای محدود اکتفا نکردهاند. آنها محاسبه کردهاند که یک کلاستر متشکل از حدود 20 گوشی قدیمی میتواند بار کاری مورد نیاز یک درس دانشگاهی با بیش از 75 دانشجو را مدیریت کند.
بر همین اساس، تیم تحقیقاتی اکنون قصد دارد یک مرکز داده محلی متشکل از حدود 2000 گوشی هوشمند راهاندازی کند؛ زیرساختی که بتواند همزمان از بیش از 100 کلاس دانشگاهی پشتیبانی کند.
چنین راهکاری علاوه بر کاهش هزینههای خرید سرورهای جدید، نیاز به استفاده از سرویسهای ابری را نیز کاهش میدهد. موضوعی که میتواند برای دانشگاهها، مراکز آموزشی و سازمانهای کوچک با بودجه محدود اهمیت زیادی داشته باشد.
آیا گوشیها جای سرورها را خواهند گرفت؟
البته باید اشاره کنیم که در بخش جمعبندی این پژوهش محققان تأکید میکنند که هدف طرح، رقابت با مراکز داده عظیم یا شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعی نیست. غولهایی مانند گوگل، مایکروسافت یا متا همچنان به سختافزارهای تخصصی، سرورهای قدرتمند و شتابدهندههای پیشرفته نیاز خواهند داشت.
مدیریت هزاران گوشی، تأمین قطعات یدکی، پایداری طولانیمدت و قابلیت اطمینان نیز چالشهایی هستند که در یک زیرساخت مبتنی بر گوشیهای قدیمی وجود دارند.
با این حال، برای بسیاری از کاربردهای سبکتر، پروژههای آموزشی، پژوهشهای دانشگاهی و سرویسهای محلی، چنین راهکاری میتواند جایگزینی بسیار ارزانتر و پایدارتر از خرید سختافزارهای جدید باشد.
جان دوباره برای سختافزارهای فراموششده
این نخستین باری نیست که پژوهشگران به دنبال استفاده مجدد از گوشیهای قدیمی میروند. در سالهای اخیر پروژههای مختلفی از تبدیل موبایلهای بازنشسته به «مینی دیتاسنتر» گرفته تا سامانههای پایش محیطی و حتی تجهیزات تحقیقاتی زیر آب معرفی شدهاند.
این موضوع یک واقعیت مهم را یادآوری میکند؛ بسیاری از گوشیهایی که کاربران آنها را قدیمی و از رده خارج میدانند، هنوز از نظر توان پردازشی فاصله زیادی با پایان عمر واقعی خود دارند.
شاید در آینده نزدیک گوشی قدیمی داخل کشوی خانه شما دیگر یک وسیله بلااستفاده نباشد؛ بلکه بخشی از یک سرور، یک کلاستر پردازشی یا حتی یک دیتاسنتر کوچک باشد که مأموریت تازهای را آغاز کرده است.
نظر خود را اضافه کنید.
برای ارسال نظر وارد شوید
ارسال نظر بدون عضویت در سایت