لایه‌های پنهان اینترنت پرو؛ «اینترنت طبقاتی» که در دل خود نیز «طبقات» مختلف دارد

اینترنت پرو بحث اول این روزهای فضای ارتباطی ایران است. اما بنا بر گزارش‌های منتشرشده، ظاهراً این نوع اینترنت که به «اینترنت طبقاتی» معروف است، درون خود نیز «طبقات» مختلفی دارد.

طبق آنچه در مطلب اخیر به نقل از رورزنامه شرق مطرح شد، اینترنت پرو طرحی است که از شورای عالی امنیت ملی شروع شده و با کسب مجوز از شورای عالی فضای مجازی، وارد ادبیات ارتباطی کشور شده است.

طبقاتِ «اینترنت طبقاتی»

طبق آنچه ادعا شده، این اینترنت قرار است در شرایط اضطرار، دسترسی اینترنت بین‌الملل را برای گروه‌های خاص فراهم کند. اما بنا بر اطلاعاتی که روزنامه شرق منتشر کرده، ظاهراً این دسترسی نیز خود دارای سطوح مختلفی است.

روزنامه شرق در این‌باره نوشته است:

مدیر یک شرکت دانش‌بنیان می‌گوید که آنها به هر سرویسی دسترسی ندارند و تنها سرویس‌هایی برای آنها باز شده که به کارشان مربوط است. او می‌گوید حتی آنها امکان استفاده از شبکه‌های اجتماعی فیلترشده را هم ندارند. با این حال یک استاد دانشگاه می‌گوید که او محدودیتی در استفاده از اینترنت ندارد و تمام سرویس‌ها برای او باز می‌شوند.

گزارش‌های منتشر شده از تجربه برخی کاربران نیز این مورد را در ظاهر تأیید می‌کند. عده‌ای از خبرنگاران گفته‌اند تمام سرویس‌ها و سایت‌ها برای آن‌ها باز است و عده‌ای دیگر از روزنامه‌نگاران می‌گویند فقط شبکه‌های اجتماعی و پیام‌رسان‌هایی نظیر اینستاگرام، تلگرام و توییتر برای آن‌ها باز شده است.

همچنین گفته می‌شود در اینترنت پروی مربوط به فعالان اقتصادی، فقط واتس‌اپ و تلگرام باز است و بقیه سایت‌های فیلترشده، همچنان مسدود هستند.

از سوی دیگر، گزارش‌ها نشان می‌دهد در اینترنت ویژه دانشگاهیان، فقط یوتیوب باز است و بقیه سرویس‌ها مسدود مانده‌اند.

نسخه جدید اینترنت و فیلترینگ در ایران

اینکه این تفکیک ارتباطات به واسطه چه نرم‌افزار یا سخت‌افزارهای خاصی حاصل شده، از سوی هیچ نهادی به صورت رسمی اعلام نشده ولی به صورت واضح نشان از پیشرفت و تخصصی‌تر شدن بحث فیلترینگ در فضای ارتباطی کشور دارد.

در نهایت باید گفت که ظاهراً اینترنت طبقاتی نیز به نوبه خود دارای طبقات مختلفی است؛ طبقاتی که حالا شاید تفکیک آن از یکدیگر برای کاربران عادی و حتی کاربران خاص نیز دشوار بوده و تنها از طریق نهادهای مسئول، قابل تفکیک است.

با این حال، تا کنون نهادهای مربوطه از جمله وزارت ارتباطات و مرکز ملی فضای مجازی نسبت به شفاف‌سازی اینترنت پرو و دسترسی‌های مختلف آن، اظهار نظر نکرده‌اند.