مرور مهم‌ترین اخبار سخت‌افزار در روزهایی که اینترنت نبود

در این نوشتار به مرور خلاصه و سریع مهم‌ترین اتفاقات سخت‌افزاری در روزهای قطع اینترنت می‌پردازیم که از تحولات بازار پردازنده و کارت گرافیک گرفته تا تغییرات قیمت حافظه و تصمیم‌های کلیدی شرکت‌های بزرگ فناوری را شامل می‌شود.

در همین رابطه بخوانید:

- 20 خبر مهم دنیای فناوری در 20 روز قطعی اینترنت ایران

ترانزیستورهای نوری ۱۰,۰۰۰ برابر کوچک‌تر از فناوری فعلی

تحلیلگران اعلام کرده‌اند یک استارتاپ مبتنی بر فناوری فوتونیک سیلیکونی با حمایت بیل گیتس موفق به ساخت تراشه‌های نوری بسیار ریز شده است که بخش‌های محاسباتی آن تا ۱۰,۰۰۰ برابر کوچک‌تر از نمونه‌های فعلی است. به نقل از Tom's Hardware این نوآوری به‌واسطه ماتریس‌های پردازش بسیار بزرگ و فرکانس عملیاتی بالای ۵۶ گیگاهرتز امکان‌پذیر شده و می‌تواند برای تسریع پردازش‌های هوش مصنوعی و توسعه نسل بعدی شتاب‌دهنده‌ها راهگشا باشد.

اگرچه این تراشه‌ها هنوز در مرحله توسعه‌اند و تولید انبوه به سال ۲۰۲۸ موکول شده، تیم سازنده تأکید کرده که می‌توان از فرآیندهای تولید فعلی برای ساخت آن‌ها استفاده کرد. این فناوری با کاهش چشمگیر اندازه و افزایش کارایی می‌تواند مسیر جدیدی در محاسبات نوری و آینده سخت‌افزار رقم بزند.

مادربرد منبع‌باز Intel 486 در کمتر از ۶ ماه ساخته شد

آنطور که Tom's Hardware گزارش کرده، علاقه‌مندان به کامپیوترهای کلاسیک موفق شده‌اند یک مادربرد Intel 486 را از صفر و به‌صورت متن‌باز طراحی و بسازند، پروژه‌ای که در کمتر از شش ماه تکمیل شد. هدف اولیه این پروژه اجرای لینوکس و بازی Doom روی سخت‌افزار بسیار قدیمی بود، اما برد طراحی‌شده توان اجرای چندین سیستم‌عامل قدیمی، DOS و حتی Windows 3.1 را هم دارد.

این برد که M8SBC-486 نام دارد، از چیپ‌ست پیاده‌سازی‌شده با FPGA استفاده می‌کند و نشان می‌دهد حتی سخت‌افزارهای کلاسیک نیز می‌توانند با حمایت جامعه متن‌باز زنده بمانند. این پروژه برای علاقه‌مندان به رترواکامپیوترینگ یک دستاورد قابل‌توجه محسوب می‌شود.

تراشه RTX 2080 Ti به Titan RTX با توان ۹۰۰ وات رسید

یک Modder توانسته کارت گرافیک RTX 2080 Ti Hall of Fame را به‌گونه‌ای ارتقا دهد که عملاً به یک Titan RTX فوق‌قدرتمند با توان ۹۰۰ وات تبدیل شود. این کارت با آزاد کردن کامل هسته TU102 و افزایش چشمگیر توان، در بنچمارک 3DMark TimeSpy Extreme امتیاز بسیار بالایی ثبت کرده که نشان‌دهنده پتانسیل خیره‌کننده این ماد است.

Tom's Hardware البته تاکید کرده این نوع تغییرات فراتر از اورکلاک معمول است و نشان می‌دهد برخی از تراشه‌ها هنوز ظرفیت پنهان زیادی برای عملکرد دارند. با این حال چنین تغییراتی نیازمند تجربه بالا در الکترونیک و خنک‌سازی است و برای استفاده عمومی مناسب نیست.

ادعای بی‌تاثیر بودن سرعت RAM روی FPS پرچمدار AMD

بر اساس گزارش وب‌سایت TechPowerUp، AMD اعلام کرده برای پردازنده Ryzen 7 9850X3D، تفاوت عملکرد بین استفاده از رم‌های DDR5-4800 و DDR5-6000 در بازی‌ها کمتر از ۱ درصد است، به‌خصوص به‌خاطر فناوری 3D V-Cache که وابستگی به سرعت حافظه را کاهش می‌دهد. این موضوع می‌تواند باعث صرفه‌جویی هزینه برای سازندگان PC در شراط کنونی باشد.

این ادعا در اسلایدهای رسمی AMD ذکر شده است و نشان می‌دهد برای این چیپ مدرن، انتخاب یک کیت حافظه رم استاندارد هم می‌تواند بدون افت معنادار FPS در بازی‌ها همراه باشد.

AMD پردازنده Ryzen 7 9850X3D را با قیمت حدود ۴۹۹ دلار معرفی کرده که آن را در نقطه‌ای جذاب برای گیمینگ قرار می‌دهد. با توجه به فناوری 3D V-Cache و عملکرد بالا در بازی‌ها، این CPU می‌تواند گزینه‌ای اقتصادی و قدرتمند برای گیمرها باشد.

PS5، Xbox Series X و Switch 2 در یک دستگاه

یک Modder چینی به نام XNZ پروژه‌ای خارق‌العاده به نام Ningtendo PXBOX 5 را به نمایش گذاشته که سخت‌افزار PS5، Xbox Series X و Nintendo Switch 2 را کنار هم قرار داده است. در این پروژه هر سه پلتفرم درون یک قاب مثلثی با یک منبع تغذیه ۲۵۰ واتی و یک سیستم خنک‌کننده کاستوم کار می‌کنند.

آنطور که Tom's Hardware گزارش کرده، این دستگاه فقط یکی از سه کنسول را در هر لحظه اجرا می‌کند و با فشردن یک دکمه می‌توان بین کنسول‌ها جابه‌جا شد.

 رشد گسترده علاقه گیمرها به لینوکس

بنچمارک‌های جدید منتشر شده در رسانه TechSpot نشان می‌دهند که تجربه بازی در لینوکس با استفاده از لایه‌های سازگاری مانند Proton در برخی عناوین، تقریباً با ویندوز برابر شده یا حتی اندکی بهتر است.

در تست‌ها روی کارت‌های AMD Radeon، برخی بازی‌ها روی لینوکس فریم ریت مشابه یا بهتر از ویندوز داشتند، هرچند در کارت‌های انویدیا به‌دلیل محدودیت درایور، فاصله عملکرد بیشتر است و ویندوز همچنان جلوتر است.

SSDهای پرظرفیت NVMe گران‌تر از طلا

به نقل از ، بررسی قیمت‌ها نشان می‌دهد برخی SSDهای NVMe با ظرفیت ۸ ترابایت اکنون حتی گران‌تر از طلا هستند. این وضعیت عجیب ناشی از کمبود جهانی NAND و تقاضای شدید در مراکز هوش مصنوعی است.

این وضعیت باعث شده ارزش هر گرم SSD از ارزش طلا فراتر رود که به خوبی نشان‌دهنده چالش‌های بازار سخت‌افزار است.

هم‌زمان Tom's Hardware گزارش کرده قیمت SSDهای انترپرایز به‌دلیل تقاضای شدید در بازار هوش مصنوعی و کمبود تراشه‌های NAND تا حدود ۱۶ برابر بیشتر از هارددیسک‌های مکانیکی شده است. این اختلاف قیمت بی‌سابقه باعث شده تا مراکز داده به‌جای استفاده از فقط SSD، به ترکیب SSD برای کش و HDD برای ذخیره‌سازی بلندمدت روی بیاورند. 

RTX 5070 Ti درگیر کمبود عرضه و شرایط مبهم شده

رسانه TechSpot می‌گوید بر اساس گزارش‌ها، RTX 5070 Ti در بازار با کمبود عرضه شدید مواجه است و برخی سازندگان حتی  تولید آن را متوقف کرده‌اند، اگرچه انویدیا رسماً اعلام کرده همه SKUها همچنان در حال تولید هستند.

این شرایط ناشی از کمبود حافظه GDDR7 و فشارهای بازار سخت‌افزار است که باعث دشواری در تولید و عرضه مدل‌های با ۱۶ گیگابایت حافظه ویدئویی می‌شود. در نتیجه، موجودی این کارت در فروشگاه‌ها بسیار محدود شده و قیمت‌ها نیز رو به افزایش گذاشته‌اند.

DDR3 و DDR4 در حال بازگشت به سیستم‌های روز

ظاهراً بحران جهانی حافظه باعث افزایش شدید قیمت ماژول‌های رم شده و به‌طرز منتظره‌ای رم DDR3 که از دهه ۲۰۰۰ کنار گذاشته شده بود، بار دیگر به‌عنوان گزینه‌ای اقتصادی ظاهر شده است.

در برخی مناطق به‌دلیل گرانی سرسام‌آور DDR4 و DDR5، کاربران و فروشندگان قطعات قدیمی به پلت‌فرم‌های DDR3 بازگشته‌اند تا هزینه‌های سیستم‌های با حافظه بالا را کاهش دهند. حتی مادربردهای قدیمی با پشتیبانی از DDR3 نیز دوباره رونق گرفته‌اند.

طبق گزارش TechSpot و به نقل از یک تحلیل‌گر تکنولوژی، شرکت HP در حال بررسی گزینه‌هایی برای خرید ماژول‌های حافظه DRAM از تامین‌کنندگان چینی است تا فشار کمبود جهانی را کاهش دهد. این حرکت در حالی مطرح شده که با کمبود حافظه رم دسکتاپ و سرور در بازار، شرکت‌های کوچکتر چینی نیز در تلاش‌اند سهم بیشتری از بازار بگیرند.

بازار حافظه DDR4 با افزایش شدید قیمت و کمبود عرضه مواجه شده است. کاهش تولید این نسل و تمرکز سازندگان بر روی DDR5، عامل اصلی این بحران در بازار قطعات کامپیوتر است.

این وضعیت به‌ویژه برای سیستم‌های قدیمی و بازار سازمانی که هنوز از این استاندارد استفاده می‌کنند، مشکل‌ساز شده است. پیش‌بینی می‌شود DDR4 زودتر از انتظار به کالایی کمیاب و گران تبدیل شود. 

درست در همین شرایط برخی گزارش‌ها نشان می‌دهد قیمت رم در برخی مدل‌ها به ثبات رسیده است، اما این ثبات در قیمتی بسیار بالاتر از سال‌های گذشته اتفاق افتاده است. کیت‌های رده‌بالا همچنان با افزایش قیمت ملایم روبرو هستند. این وضعیت نشان می‌دهد که کاهش جدی قیمت در کوتاه‌مدت بعید است. برای مصرف‌کننده نهایی، رم همچنان یکی از اصلی‌ترین گلوگاه‌های هزینه‌کرد در هنگام بستن سیستم جدید باقی می‌ماند. 

زمان عرضه نسل جدید Nova Lake مشخص شد

رسانه TechPowerUp می‌گوید اینتل تایید کرده نسل بعدی پردازنده‌های Core Ultra Series 4 موسوم به Nova Lake را در اواخر سال 2026 عرضه خواهد کرد. این خانواده با هدف رقابت با محصولات AMD و ارائه‌ی عملکرد بهتر در دسکتاپ و نوت‌بوک‌ها طراحی شده است.

این خانواده از معماری تازه و طراحی مولتی دای استفاده می‌کند که تعداد هسته‌های بالا و پشتیبانی از تکنولوژی‌های جدید را ممکن می‌سازد و قرار است یک موج تازه در بازار CPU ایجاد کند.

توقف تولید و توزیع سری RTX 50 تا شش ماه؟

گزارش‌های غیررسمی حاکی از آن است که شاید انویدیا تولید و توزیع برخی کارت‌های گرافیک سری GeForce RTX 50 را برای حدود شش ماه متوقف کند. گفته می‌شود شرکت اولویت خود را به تقاضای سخت‌افزار AI و بازار حرفه‌ای داده است.

رسانه TechPowerUp نقل کرده این تصمیم می‌تواند باعث کمبود شدید و افزایش قیمت این کارت‌ها در بازار گیمینگ شود، به‌خصوص مدل‌های مانند RTX 5060 و RTX 5070 Ti ممکن است تحت تاثیر قرار بگیرند.

Intel تولید Alder Lake و Xeon Sapphire Rapids را متوقف می‌کند

بر اساس گزارشی که در وب‌سایت TechPowerUp منتشر شده، اینتل به‌طور رسمی برنامه‌ کنار گذاشتن پردازنده‌های Alder Lake (نسل 12) و برخی مدل‌های سرور Xeon Sapphire Rapids را اعلام کرده است. سفارشات جدید برای این نسل‌ها تا اواسط 2026 پذیرفته می‌شود.

آخرین محموله‌ها تا اوایل 2027 ارسال خواهد شد، در حالی که پشتیبانی از پلتفرم‌های جدیدتر ادامه خواهد یافت. این اقدام بخشی از استراتژی انتقال به معماری‌های مدرن‌تر است.

مدیرعامل انویدیا: ایده God AI خیالی بیش نیست

به نقل از Tom's Hardware، مدیرعامل انویدیا گفته که تصور «هوش مصنوعی خدایانه» (God AI) یا هوشی مطلق که همه‌چیز را حل کند، یک افسانه است و می‌تواند به جامعه و توسعه فناوری صدمه بزند. او تأکید کرده توجه بیش‌ازحد به سناریوهای آخرالزمانی باعث ایجاد ترس بی‌اساس شده است.

هوانگ معتقد است نگاه به هوش مصنوعی صرفاً از زاویه سیاه و سفید علمی نیست؛ در عوض باید روی توسعه مسئولانه و کاربردی AI تمرکز کرد تا این فناوری به شیوه‌ای مفید رشد کند.

بنکیو مانیتور مخصوص برنامه‌نویسان ساخت

BenQ مانیتور جدید RD280UG را با وضوح +4K و نسبت تصویر ۳:۲ برای برنامه‌نویسان رونمایی کرد. این مانیتور دارای پنل Nano Matte برای کاهش انعکاس و حالت‌های نمایش اختصاصی برای کدنویسی است تا آنطور که رسانه TechPowerUp گفته، تمرکز و راحتی کار را برای آنها افزایش یابد.

این نمایشگر از فناوری‌های کاهش خستگی چشم و سوئیچ KVM داخلی نیز بهره می‌برد که امکان کنترل دو دستگاه با یک ست ماوس و کیبورد را فراهم می‌کند. این ویژگی‌ها آن را به گزینه‌ای جذاب برای توسعه‌دهندگان تبدیل کرده است.

قیمت Steam Machine از PS5 Pro و Xbox Series X عبور کرد

نسخه ۵۱۲ گیگابایتی کنسول Steam Machine شرکت Valve حدود ۹۵۰ دلار و نسخه ۱ ترابایتی بیش از ۱,۰۰۰ دلار قیمت خورده است که گران‌تر از پلی‌استیشن ۵ پرو و ایکس‌باکس سری X است. این اطلاعات از فروشگاه‌های اروپایی لو رفته و قیمت‌های یاد شده شامل مالیات و حاشیه سود فروشنده نیز می‌شود.

هرچند هنوز قیمت رسمی توسط Valve اعلام نشده، ولی نویسنده وب‌سایت Tom's Hardware می‌گوید این شواهد نشان می‌دهد که به‌جای قیمت‌گذاری نزدیک به کنسول‌ها، استیم ماشین بیشتر همانند یک PC کوچک گیمینگ قیمت‌گذاری می‌شود. بحران جهانی حافظه و NAND یکی از دلایل اصلی افزایش هزینه ساخت این محصول عنوان شده است.

 افزایش قیمت کولر CPU و پاور در سال ۲۰۲۶

توزیع‌کنندگان قطعات هشدار داده‌اند که قیمت منبع تغذیه (PSU) و خنک‌کننده پردازنده در سال ۲۰۲۶ به دلیل افزایش هزینه مواد خام مانند مس، قلع و نقره بالا خواهد رفت. پیش‌بینی شده قیمت پاور کامپیوتر بین ۶ تا ۱۰٪ و خنک‌کننده‌ها تا ۸٪ افزایش یابد.

این روند پس از موج گرانی RAM و SSDها رخ می‌دهد و هزینه کلی بستن سیستم جدید یا ارتقای PC را بیشتر می‌کند.

شاید فقط تولید کارت‌های گرافیک با حافظه سامسونگ متوقف نشود!

شرکت Zotac هشدار داده که کمبود حافظه ویدئویی GDDR ممکن است بقای تولیدکنندگان کارت گرافیک را تهدید کند. افزایش شدید قیمت‌ها و محدودیت عرضه باعث شده سوددهی به حداقل برسد و برخی مدل‌ها برای مدت طولانی در دسترس نباشند.

این شرکت همچنین از افزایش قیمت مدل‌های محبوب مثل RTX 5090 خبر داده است. TechSpot می‌گوید ظاهراً تنها کارت‌هایی که از حافظه‌های سامسونگ استفاده می‌کنند با ثبات بیشتری در عرضه همراه باشند، که این موضوع نگرانی‌ها را درباره افزایش قیمت کارت‌های گرافیک بیشتر می‌کند.

انتشار قابلیت جذاب DLSS 4.5 برای تمام کارت‌های RTX

انویدیا رسماً DLSS 4.5 را برای تمام کارت‌های گرافیک GeForce RTX منتشر کرده است که بهبودهایی در کیفیت تصویر و پایداری نرخ فریم دهی ارائه می‌دهد. تمرکز این نسخه روی کاهش آرتیفکت‌ها و بهبود وضوح اجسام متحرک در رزولوشن‌های بالا است.

بر اساس گزارش رسانه TechPowerUp، این آپدیت بر روی کلیه کارت‌های خانواده RTX کار می‌کند، با این حال کیفیت و کارایی آن بسته به مدل و نسل متفاوت خواهد بود.

معرفی هاردهای ۳۲ ترابایتی جدید با فناوری CMR

سیگیت از سه هارددیسک ۳۲ ترابایتی Exos، IronWolf Pro و SkyHawk AI رونمایی کرد که همگی از فناوری CMR بهره می‌برند. فناوری مزبور نسبت به SMR کارایی بالاتری دارد و برای استفاده در کامپیوترها بهتر است.

مدل SkyHawk AI با تمرکز بر پردازش ویدئویی و سیستم‌های نظارتی قیمت پایین‌تری دارد، در حالی که Exos به‌عنوان پرچم‌دار، بازار دیتاسنتر را هدف گرفته است. Tom's Hardware می‌گوید قیمت‌ها نشان می‌دهد ذخیره‌سازی پرظرفیت هنوز کالایی گران اما حیاتی باقی مانده است.

تأخیر در عرضه کارت‌های گرافیک سری RTX 50 Super

رسانه TechPowerUp می‌گوید گزارش‌ها نشان می‌دهد انویدیا به شرکای تجاری خود اعلام کرده عرضه سری RTX 50 Super با تأخیر مواجه خواهد شد. این موضوع برنامه‌ریزی تولید تولیدکنندگان کارت گرافیک را با چالش مواجه کرده است.

دلیل رسمی این تأخیر اعلام نشده، اما گمانه‌زنی‌ها به مشکلات زنجیره تأمین اشاره دارند. این اتفاق باعث می‌شود فاصله زمانی بین عرضه نسخه استاندارد و نسخه Super بیشتر از حد انتظار شود.

هم‌زمان گزارش‌ها حاکی از آن است که انویدیا قصد دارد بخشی از تولید GPUهای خود را به بخش تولید تراشه اینتل بسپارد. این همکاری تاریخی بخشی از استراتژی انویدیا برای تنوع‌بخشی به زنجیره تأمین و کاهش وابستگی به تولیدکنندگان دیگر است.

قیمت رم سرور در چین با قیمت آپارتمان برابری می‌کند

گزارش منتشر شده در Tom's Hardware نشان می‌دهد کمبود جهانی تراشه‌های حافظه باعث شده قیمت بسته‌های ۱۰۰تایی رم DDR5 مخصوص سرور در چین به سطحی برسد که با بهای یک آپارتمان کوچک در شانگهای قابل مقایسه باشد. این جهش قیمتی فشار شدیدی به مراکز داده وارد کرده است.

افزایش تقاضا برای پروژه‌های هوش مصنوعی عامل اصلی این وضعیت است. این اتفاق می‌تواند در نهایت منجر به افزایش هزینه خدمات دیجیتال و زیرساخت‌های ابری برای کاربران نهایی شود.

فناوری تولید فریم مصنوعی برای کارت گرافیک Intel Arc B580

بر اساس گزارش منتشر شده در رسانه TechPowerUp، اینتل تأیید کرده که کارت گرافیک Arc B580 ماه آینده به قابلیت Multi-Frame Generation مبتنی بر تکنولوژی XeSS مجهز خواهد شد. این فناوری با تولید فریم‌های اضافی، نرخ فریم را بدون فشار مستقیم بر GPU افزایش می‌دهد.

اضافه شدن این قابلیت نشان می‌دهد اینتل همچنان به توسعه نرم‌افزاری اکوسیستم Arc متعهد است. اگر عملکرد نهایی هم قابل قبول باشد، Arc می‌تواند در بازی‌ها رقابتی‌تر از گذشته ظاهر شود.

انویدیا Vera به عنوان پردازنده مستقل معرفی شد

انویدیا پردازنده Vera را به عنوان یک CPU مستقل برای سرورها معرفی کرد که رقیب مستقیم سری Xeon اینتل و EPYC شرکت AMD محسوب می‌شود. این تراشه برای بارهای کاری سنگین دیتاسنتر طراحی شده است.

رسانه TechPowerUp چنین نتیجه‌گیری کرده که ورود انویدیا به بازار CPU نشان می‌دهد این شرکت به دنبال کنترل کامل بر پلتفرم‌های محاسباتی است و موفقیت این محصول می‌تواند نقشه قدرت را در بازار سرور تغییر دهد.

با این حال گزارش‌ها از وجود یک نقص سخت‌افزاری در پردازنده‌های جدید Nvidia Vera خبر می‌دهند که باعث ناسازگاری با کارت‌های گرافیک غیر انویدیا می‌شود. این مشکل ماهیت سخت‌افزاری دارد و با به‌روزرسانی نرم‌افزاری قابل رفع نیست.

این موضوع برای مراکز داده‌ای که از سخت‌افزارهای متنوع استفاده می‌کنند نگران‌کننده است. این نقص می‌تواند پذیرش Vera را در خارج از اکوسیستم بسته انویدیا با محدودیت جدی مواجه کند.

استراتژی گرافیکی AMD تا سال ۲۰۲۹ مشخص شد

رسانه TechPowerUp از AMD نقل کرده که این شرکت تا سال ۲۰۲۹ از ریزمعماری RDNA 3.5 برای گرافیک‌های داخلی (iGPU) خود استفاده خواهد کرد و ریزمعماری جدید RDNA 5 تنها در محصولات پریمیوم به‌کار می‌رود. این تصمیم با هدف کنترل هزینه و بهره‌وری اتخاذ شده است.

استفاده طولانی‌مدت از یک ریزمعماری می‌تواند به ثبات و بلوغ نرم‌افزاری کمک کند. با این حال این انتخاب ممکن است باعث شود فاصله کارایی گرافیک‌های داخلی AMD با رقبا در سطح فعلی باقی بماند.