تازهترین گزارش مرکز پژوهشهای مجلس نشان میدهد که پس از پنج ماه رشد مثبت، اقتصاد ایران در دیماه ۱۴۰۴ با افت مواجه شده است. این گزارش حاکی از آن است که محدودیتهای ارتباطی و قطعی گسترده اینترنت، با ضربه به بخش خدمات و کاهش چشمگیر تراکنشهای آنلاین، نقش اصلی را در منفی شدن رشد اقتصادی کشور نسبت به مدت مشابه سال قبل ایفا کرده است.
تازهترین برآوردهای مرکز پژوهشهای مجلس از وضعیت اقتصاد کلان کشور در دیماه ۱۴۰۴، حاوی پیامهای روشنی برای سیاستگذاران حوزه فناوری و ارتباطات است. بر اساس گزارش دنیای اقتصاد، برآورد مرکز پژوهشهای مجلس آن است که اقتصاد کشور پس از پنج ماه روند رو به رشد، در دیماه با افت مواجه شد و رشد اقتصادی بدون نفت به منفی ۰.۶ درصد رسید. اما واکاوی دقیقتر این آمارها نشان میدهد که یکی از عوامل موثر در این افت، ضربه سنگینی است که بر پیکره اقتصاد دیجیتال، کسبوکارهای مبتنی بر شبکه و بخش خدمات وارد شده است.
بخش خدمات زیر تیغ محدودیتهای اینترنتی
بررسی عملکرد بخشهای مختلف اقتصاد در دیماه حاکی از آن است که گروه «خدمات» با ثبت رشد منفی ۰.۹ درصدی، بیشترین افت را در میان سایر بخشها تجربه کرده است. در این گروه، حوزههایی نظیر عمدهفروشی، خردهفروشی آنلاین، هتل و رستوران، آموزش مجازی و بهداشت با کاهش شدید فعالیت مواجه شدهاند.
تحلیلگران اقتصادی و کارشناسان فناوری اطلاعات همنظرند که قطعی گسترده اینترنت و اختلالات پیاپی در دسترسی به شبکههای جهانی در دیماه، نقش تعیینکنندهای در این افت داشته است. کسبوکارهای خدماتمحور در دنیای امروز وابستگی مستقیمی به پلتفرمهای آنلاین، شبکههای اجتماعی و زیرساختهای ابری دارند. اعمال محدودیت بر این بسترها، ظرفیت فعالیت بسیاری از بنگاههای اقتصادی را به شدت محدود کرده و زنجیره تامین و فروش آنها را عملا فلج کرد.
افت تراکنشهای شاپرک، آینهای از رکود دیجیتال
یکی از مهمترین شاخصهایی که تاثیر مستقیم اینترنت بر اقتصاد روزمره را نشان میدهد، وضعیت تراکنشهای پرداخت الکترونیک است. در بخش هزینههای نهایی، آمارها نشاندهنده افت ۲.۹ درصدی در «هزینه مصرف نهایی بخش خصوصی» است. کارشناسان مرکز پژوهشها میگویند که این متغیر ارتباط بسیار نزدیکی با میزان تراکنشهای پرداخت الکترونیک دارد.
افت ارزش تراکنشهای شبکه شاپرک در دیماه، نتیجه مستقیم اختلال در درگاههای پرداخت اینترنتی، قطعی اینترنت موبایل و کاهش فروش فروشگاههای اینستاگرامی و آنلاین بوده است. زمانی که زیرساخت اینترنت به عنوان شریان اصلی تبادل داده مسدود میشود، چرخه خرید و فروش خرد و کلان نیز از حرکت میایستد.
در همین رابطه بخوانید:
- گزارش انجمن تجارت الکترونیک درباره اینترنت ایران؛ از بازار ۳۰ هزار میلیاردی فیلترشکنها تا محبوبیت بلامنازع اینستاگرام
- اینترنتِ طبقاتی به ایستگاه «سپیدپوشان» رسید؛ جزئیات عرضه اینترنت پرو برای پزشکان
زیرساخت ارتباطی؛ پیششرط غیرقابل انکار توسعه
از رشد منفی تولید ناخالص داخلی، گروه خدمات به تنهایی سهمی معادل منفی ۰.۴۸ واحد درصد را به خود اختصاص داده است؛ عددی که نشان میدهد ضربه به اینترنت تا چه حد میتواند شاخصهای کلان اقتصاد ملی را دستخوش تغییر کند.
گزارش اخیر مرکز پژوهشهای مجلس مربوط به دیماه گذشته است که در آن اختلال ۲۰ روزه در دسترسی به اینترنت را تجربه کردیم. این در حالی است که دور جدید قعطی اینترنت نزدیک به ۲ ماه طول کشیده است و برای ارزیابی اثرات آن بر اقتصاد کلان کشور باید منتظر گزارشهای آتی باشیم.
با این حال، این آمارها به وضوح نشان میدهند که در عصر دیجیتال، اینترنت دیگر یک کالای لوکس یا صرفا ابزاری برای سرگرمی نیست، بلکه بستر اصلی توسعه اقتصادی است.
نظر خود را اضافه کنید.
برای ارسال نظر وارد شوید
ارسال نظر بدون عضویت در سایت