برای بسیاری از کاربران، این روزها حتی استفاده از چتباتهای هوش مصنوعی به گزینه جایگزین جستجوی گوگل تبدیل شده است. در عین حال انبوه سرویسهای وطنی وجود دارند که مدعی ارائه عملکردی سطح بالای AI هستند ولی آیا این سرویسها توانستهاند در شرایط قطع اینترنت خدمات مناسبی به کاربران ارائه دهند؟ متاسفانه پاسخ منفی است.
از سه سال پیش که به مرور چتباتهای هوش مصنوعی با انقلاب OpenAI با ChatGPT شروع شده و در ادامه قطاری شلوغ و پر سر و صدا از رقبا مانند جمنای گوگل، Claude AI، Grok و ... از راه رسیدند بود که انبوه شرکتها ایرانی مدعی توسعه و ارائه خدمات هوش مصنوعی به کاربران داخلی شدند.
انواع چتباتهای ایرانی
در این شرایط سرویسهای داخلی در دو دسته تقسیمبندی میشوند: دسته اول سرویسهایی هستند که به صورت کامل مدعی توسعه مدلهای زبانی بومی یا حداقل مناسبسازی شده برای کاربران ایرانی و ارائه بات هوشمندی جهت استفاده از آنها هستند. دسته دوم نیز سرویسهایی هستند که مزیت آنها تجمیع باتهای خارجی در یک بسته کامل جهت ارائه خدمات به کاربران ایرانی است.
اما خبر ناراحتکننده این است که در شرایط فعلی که وضعیت ارتباط اینترنت با خارج از کشور از دست رفته، این سرویسها نیز به خواب زمستانی فرو رفتهاند.
بررسیهای میدانی و گزارشات کاربران شهر سختافزار نشان میدهند که هر دو دسته این سرویسدهندهها که در بالا به آنها اشاره شد قادر به ارائه خدمات نبوده یا به حدی کُند و ناقص به سوالات جواب میدهند که کاربری که سرعت، دقت و عمق پاسخهای ChatGPT، جمنای و امثالهم را دیده، عطای سرویسهای ایرانی را به لقایشان میبخشد.
نکته مهم دیگر در مورد این سرویسها آن است که به اقتضای شرایط، فرصتی بزرگی برایشان پیش آمده که بیشتر به کاربر ایرانی شناسانده شده و در معرض استفاده قرار بگیرند ولی متاسفانه در این آزمون نمیتوانیم به آنها نمره قبولی بدهیم.
جستاری در عملکرد دو نمونه AI ایرانی
اتفاق بدتر در مورد برخی از این سرویسها آن است که حتی اگر اشتراکهای حرفهای آنها را خریداری کنید نیز وضعیت در حد و اندازه که چه عرض کنیم، حتی نزدیک به سرویسهای جهانی نمیشود.
در نظر داشته باشید از بین 8 نمونه سرویس ایرانی هوش مصنوعی، ما تنها موفق به لاگین و استفاده از 3 نمونه شدیم و باقی سرویسها یا در فرایند لاگین مشکل داشتند یا به صورت کلی سایت سرویسدهنده به صورت صحیح بارگذاری نمیشد. البته در این میان سرویسهایی هم بودند که به دلیل عدم ارسال کدهای یک بار مصرف (OTP) دسترسی به آنها میسر نشد.
نمونه بررسی: اشتراک تجمعی انواع هوش مصنوعی خارجی در سرور ایرانی
برای جستاری عمیقتر در این زمینه، اشتراک پلاس یکی از این سرویسدهندهها را که با نرخ اشتراک 300 هزار تومان در ماه ارائه میشود تهیه کردیم تا وضعیت آن در شرایط فعلی را بررسی کنیم.
این سرویس در بسته حاضر مدعیست که خدماتی مانند اکانت اختصاصی با فعالسازی اتومات در لحظه، مناسب استفاده روزمره از ChatGPT 5.2 Plus، گفتگو با مدلهای GPT-5.2 ,Grok 4 ،Gemini 3 ،Claude 4 Sonnet و Perplexity و گفتگوی پیشرفته صوتی را همراه با قابلیت کاوش عمیق یا همان Deep Research به کاربران ارائه میدهد.
در تستهای ما روی بسیاری از مدلهای در دسترس بسته، عملاً پاسخی ارائه نمیشود و تنها مدل GPT-5.2 به سوالات پاسخ داد. البته نکته عجیب بسته ارائه شده، محدودیت ارسال تنها 50 پیام طی 3 ساعت بود و حتی اگر بسته پرو با هزینه 899 هزار تومان ماهانه را خریداری کنید نیز این تعداد پیام از 150 پیام یعنی کمتر از یک پیام در هر دقیقه، فراتر نخواهد رفت.
عامل تعجب دیگر در استفاده از این سرویس، ارزش پیامهای متفاوت مدلها در خدمات این خدماتدهنده داخلی است. برای مثال هر پیام شما به هوش مصنوعی گراک X معادل 4 پیام به ChatGPT است!
نمونه بررسی: اشتراک هوش مصنوعی با مدل ایرانی
برای نمونه دیگر نیز یک سرویس با مدل زبانی ایرانی را مورد بررسی قرار دادیم. این سرویس مدعی آن است که توسعه مدلهای زبانی را برای ارائه بهترین عملکرد در ارتباط با کاربر فارسیزبان انجام داده است.
در استفاده از این سرویس نیز پاسخهای بسیار مختصر و ساده ارائه شده و جالب است، در صورتی که درخواست میکردیم تا توضیحات مفصلتری راجع به سوالات مطرح شده ارائه دهد، همان پاسخهای قبلی ارائه میشد.
جمعبندی
به هر حال وضعیتی که ایجاد شده بازهم به خوبی نشان داده که معادلهای ایرانی این سرویسها نیز نتوانستند خدماتی در خور و مناسب برای کاربر ایرانی ارائه دهند. اما نکته ناخوشایند و مهم دیگر این است که حتی در خدمات غیررایگان آنها نیز تجربه خوبی عاید کاربر ایرانی نمیشود.
در واقع انتظار این است که در شرایطی که هزینه خدمات نسبتاً بالایی برای یک سرویس که اصولاً هدایتکننده درخواستهای کاربران ایرانی به سرویسدهندههای اصلی خارجی است، خدمات بهتری دریافت شود ولی انبوه محدودیتها، کُندیها و قطعی که مشاهده میشود عملاً استفاده از این خدمات را ناخوشایند و نامناسب میکند.
اگر شما نیز از استفاده از چتباتهای ایرانی تجربهای دارید در قسمت نظرات با دیگران به اشتراک بگذارید.
نظر خود را اضافه کنید.
برای ارسال نظر وارد شوید
ارسال نظر بدون عضویت در سایت