پروژه عظیم کابل زیردریایی 2Africa که از سوی Meta Platforms و کنسرسیومی از شرکت‌های مخابراتی بین‌المللی در حال توسعه است، در بخش خلیج فارس با توقفی ناگهانی مواجه شده است؛ توقفی که ریشه در تشدید تنش‌های نظامی در خاورمیانه دارد و بار دیگر آسیب‌پذیری زیرساخت‌های حیاتی اینترنت جهانی در برابر بحران‌های ژئوپلیتیک را آشکار می‌کند.

این پروژه که به عنوان یکی از بزرگ‌ترین سامانه‌های فیبر نوری زیر دریایی جهان شناخته می‌شود، قرار است با طولی در حدود ۴۵ هزار کیلومتر قاره آفریقا را در قالب یک حلقه عظیم ارتباطی به اروپا، خاورمیانه و بخش‌هایی از آسیا متصل کند. با این حال، در حالی که بخش قابل توجهی از این شبکه در سال‌های اخیر تکمیل شده، یکی از مهم‌ترین حلقه‌های باقی‌مانده آن یعنی مسیر خلیج فارس اکنون در وضعیت تعلیق قرار گرفته است.

مقیاس پروژه کابل‌های زیردریایی 2Africa در برابر خطوط اصلی اینترنت زیراقیانوسی
مقیاس پروژه Pearls در برابر کلیه کابل‌های زیردریایی پروژه 2Africa

توقف عملیات به دلیل شرایط امنیتی

بر اساس گزارش بلومبرگ، شرکت فرانسوی Alcatel Submarine Networks (ASN) که مسئولیت نصب بخش‌هایی از این کابل را بر عهده دارد، اعلام کرده در شرایط فعلی قادر به ادامه عملیات در منطقه نیست. این شرکت با استناد به بند فورس ماژور در قراردادها، به شرکای پروژه اطلاع داده که به دلیل شرایط خارج از کنترل و ناامن بودن محیط عملیاتی، اجرای تعهدات خود را به طور موقت متوقف می‌کند.

گزارش‌ها نشان می‌دهد کشتی تخصصی کابل‌گذار این شرکت با نام Ile de Batz که طی ماه‌های گذشته در حال انجام عملیات نصب در خلیج فارس بوده، اکنون در نزدیکی بندر دمام عربستان متوقف شده و امکان ادامه مأموریت خود را ندارد.

بخش «Pearls»؛ حلقه‌ای کلیدی برای اتصال سه قاره

بخشی از پروژه که در خلیج فارس قرار دارد با نام 2Africa Pearls شناخته می‌شود و از نظر معماری شبکه، یکی از مهم‌ترین قطعات این زیرساخت محسوب می‌شود. این مسیر قرار است از طریق ایستگاه‌های فرود ساحلی در عمان، امارات متحده عربی، قطر، بحرین، کویت، عراق، عربستان سعودی، پاکستان و هند به شبکه اصلی متصل شود و در عمل پیوند ارتباطی میان خاورمیانه، جنوب آسیا و حلقه اصلی 2Africa را شکل دهد.

نقشه کابل‌های اینترنت زیردریایی پروژه 2Africa در منطقه خاورمیانه
نقشه کابل‌های اینترنت زیردریایی پروژه 2Africa در منطقه خاورمیانه

بخش زیادی از کابل در بستر دریا نصب شده، اما هنوز اتصال آن به ایستگاه‌های ساحلی تکمیل نشده است. بدون این مرحله، مسیر نمی‌تواند وارد فاز عملیاتی شود و داده‌های اینترنتی را منتقل کند.

اهمیت این بخش از آنجا ناشی می‌شود که Pearls در واقع آخرین قطعه‌ای است که شبکه 2Africa را از یک پروژه متمرکز بر آفریقا به یک مسیر ارتباطی گسترده میان آفریقا، اروپا و آسیا تبدیل می‌کند.

ستون فقرات اینترنت جهان

در حالی که اینترنت اغلب به عنوان یک زیرساخت مجازی تصور می‌شود، واقعیت این است که ستون فقرات آن شبکه‌ای گسترده از کابل‌های فیبر نوری زیر دریایی است. برآوردها نشان می‌دهد بیش از ۹۵ درصد ترافیک اینترنت جهان از طریق همین کابل‌ها منتقل می‌شود؛ زیرساخت‌هایی که قاره‌ها و اقتصادهای دیجیتال جهان را به یکدیگر متصل می‌کنند.

پروژه 2Africa نیز با هدف افزایش ظرفیت انتقال داده، کاهش تأخیر شبکه و بهبود دسترسی اینترنت در بسیاری از کشورهای آفریقایی طراحی شده است. این شبکه قرار است در نهایت به میلیاردها کاربر در سه قاره خدمات ارتباطی ارائه دهد.

افزایش ریسک برای کابل‌های زیر دریایی

با این حال، تحولات اخیر نشان داده‌اند که این زیرساخت حیاتی به شدت در برابر تنش‌های ژئوپلیتیک آسیب‌پذیر است. درگیری‌های نظامی می‌توانند عملیات نصب یا تعمیر کابل‌ها را متوقف کنند و حتی در مواردی به آسیب مستقیم این خطوط ارتباطی منجر شوند.

در سال‌های اخیر چندین کابل در دریای سرخ در پی حملات نظامی آسیب دیدند و تعمیر آن‌ها ماه‌ها زمان برد. علاوه بر خطر مستقیم درگیری‌ها، کارشناسان هشدار می‌دهند که حتی لنگر کشتی‌های آسیب‌دیده یا غرق‌شده نیز می‌تواند کابل‌های فیبر نوری را در بستر دریا قطع کند.

از سوی دیگر، کشتی‌های تخصصی نصب و تعمیر کابل معمولاً در مناطقی که عملیات نظامی فعال در جریان است فعالیت نمی‌کنند، زیرا ریسک برای خدمه و تجهیزات بسیار بالا است.

مقایسه کل پروژه 2Africa در برابر کلیه خطوط زیراقیانوسی دنیا
مقایسه کل پروژه 2Africa در برابر کلیه خطوط زیراقیانوسی دنیا

توقف پروژه‌های دیگر کابل در منطقه

تأثیر بحران امنیتی در خاورمیانه تنها به پروژه 2Africa محدود نمی‌شود. برخی پروژه‌های دیگر کابل زیردریایی نیز با تأخیر یا توقف مواجه شده‌اند.

از جمله این پروژه‌ها می‌توان به کابل SEA-ME-WE 6 اشاره کرد که توسط کنسرسیومی از شرکت‌های مخابراتی بین‌المللی از جمله Orange S.A. در حال توسعه است. همچنین پروژه کابل FIG submarine cable project که تحت مدیریت شرکت قطری Ooredoo قرار دارد نیز با وقفه در روند توسعه مواجه شده است.

این وضعیت نشان می‌دهد که یکی از مهم‌ترین کریدورهای ارتباطی جهان برای انتقال داده، اکنون با ریسک‌های امنیتی جدی روبه‌رو شده است.

حرکت غول‌های فناوری به سمت مسیرهای جدید

در گزارش دیگری که از سوی TechSpot منتشر شده بیان گردیده که افزایش این ریسک‌ها باعث شده شرکت‌های فناوری به دنبال مسیرهای جایگزین برای شبکه‌های جهانی فیبر نوری باشند.

یکی از مهم‌ترین این تلاش‌ها پروژه جدیدی از سوی متا با نام Project Waterworth است؛ طرحی چند میلیارد دلاری که قرار است با طولی بیش از ۵۰ هزار کیلومتر ایالات متحده را به هند، آفریقای جنوبی و برزیل متصل کند.

هدف اصلی این پروژه ایجاد مسیرهایی است که بتوانند برخی از گلوگاه‌های ژئوپلیتیکی حساس در شبکه اینترنت جهانی را دور بزنند و در عین حال کنترل بیشتری بر زیرساخت‌های انتقال داده برای شرکت‌های فناوری فراهم کنند.

کارگری در حال کار با نوک کابل زیردریایی 2Africa هنگام رسیدن به ایستگاه فرود کابل بارسلونا در سنت آدریا د بسوس، در سال 2022. عکاس: دیوید اولر/اروپا پرس نیوز/گتی ایمیجز
کارگری در حال کار با نوک کابل زیردریایی 2Africa هنگام رسیدن به ایستگاه فرود کابل بارسلونا

آیا کاربران اینترنت تحت تأثیر قرار می‌گیرند؟

کارشناسان معتقدند توقف این پروژه به احتمال زیاد باعث قطع گسترده اینترنت نخواهد شد، زیرا شبکه جهانی کابل‌ها دارای مسیرهای جایگزین متعددی است و ترافیک داده می‌تواند از طریق خطوط دیگر یا مسیرهای زمینی در کشورهای منطقه هدایت شود.

با این حال، چنین اختلال‌هایی ممکن است در برخی مسیرهای منطقه‌ای به افزایش تأخیر شبکه یا کاهش سرعت انتقال داده منجر شود؛ مسئله‌ای که اهمیت توسعه مسیرهای جدید و مقاوم‌تر برای اینترنت جهانی را بیش از پیش برجسته می‌کند.

نظر خود را اضافه کنید.

ارسال نظر بدون عضویت در سایت

0
نظر شما پس از تایید مدیر منتشر خواهد شد.

نظرات (3)

  • مهمان - جاوید

    حالا که ایران تو لیست کشورها شامل این طرح نبوده همون بهتر که قطع باشه :D

  • مهمان - جاویدان

    در پاسخ به: مهمان - جاوید

    شما کی قطع میشین؟

  • مهمان - سیخونک

    خو این کله پوکا فکر نکردن بذارن تو خلیج فارس از فردا ایران هی سیخ میزنه قطعش میکنه :D

ورود به شهرسخت‌افزار

ثبت نام در شهر سخت افزار
ورود به شهر سخت افزار

ثبت نام در شهر سخت افزار

نام و نام خانوادگی(*)
لطفا نام خود را وارد کنید

ایمیل(*)
لطفا ایمیل خود را به درستی وارد کنید

رمز عبور(*)
لطفا رمز عبور خود را وارد کنید

شماره موبایل
Invalid Input

جزو کدام دسته از اشخاص هستید؟(*)

لطفا یکی از موارد را انتخاب کنید