آپگرید جدید پهپادهای روسی که دنیا را شوکه کرد!

چه فکر می‌کنید اگر بدانید بر روی برخی پهپادهای روسی مورد استفاده در جنگ اوکراین یک قطب‌نمای عقربه‌ای کاملاً معمولی نصب شده است و اپراتور در مواقع نیاز دوربین پهپاد را به سمت آن می‌چرخاند تا عقربه قطب‌نما را مشاهده کند؟! این روش شاید بسیار ابتدایی و عجیب به نظر برسد، اما ظاهراً یکی از ساده‌ترین راه‌ها برای مسیریابی با وجود جنگ الکترونیک است.

گزارش Defence Blog از یک ابتکار ساده اما قابل توجه در پهپادهای روسی خبر می‌دهد و آن نصب یک قطب‌نمای مغناطیسی ارزان‌قیمت روی برخی از پهپادهای Molniya است. از آنجایی که قطب‌نماهای عادی امکان وصل شدن به مدارهای دیجیتال را ندارند، باید اپراتور دوربین پهپاد را به سمت قطب‌نما بچرخاند تا بتواند آن را بخواند.

نوآوری در میدان نبرد لزوماً پیشرفته نیست

جنگ اوکراین در سال‌های اخیر به میدان آزمایش فناوری‌های جدید پهپادی تبدیل شده است. از پهپادهای مجهز به استارلینک گرفته تا مدل‌هایی که از کابل فیبر نوری برای جلوگیری از اخلال الکترونیکی استفاده می‌کنند، هر دو طرف بارها تجهیزات خود را متناسب با شرایط میدان نبرد تغییر داده‌اند.

اخلال روی سیگنال‌های GPS یکی از رایج‌ترین روش‌های جنگ الکترونیک در آسمان اوکراین است. در چنین شرایطی پهپادها ممکن است موقعیت خود را از دست بدهند و گم‌شوند یا اپراتور نتواند مسیر حرکت آن‌ها را به‌درستی تشخیص دهد.

ظاهراً برخی یگان‌های روسی برای حل این مشکل، یک قطب‌نمای مغناطیسی معمولی را درست زیر دوربین FPV پهپاد نصب کرده‌اند. به این ترتیب اپراتور می‌تواند هر زمان لازم بود، دوربین را کمی به سمت پایین متمایل کند و با مشاهده عقربه قطب‌نما، جهت حرکت پهپاد را تشخیص دهد.

احتمالاً اطلاعات این قطب‌نما در کنار داده‌های دیگر مانند تله‌متری، به هدایت پهپاد حتی در شرایط از دست رفتن سیگنال GPS کمک می‌کند.

تصاویر منتشرشده نشان می‌دهد این قطب‌نما با پنج پیچ چهارسو روی بدنه پهپاد نصب شده و ظاهر آن نیز نشان می‌دهد این تغییر در کارخانه انجام نشده، بلکه یک ارتقای میدانی و توسط نیروهای عملیاتی است.

برخی کاربران شبکه‌های اجتماعی این تغییر را به سخره گرفته و آن را عقب‌گردی برای تجهیزات نظامی روسیه توصیف کرده‌اند، اما واقعیت میدان نبرد معمولاً با ظاهر تجهیزات سنجیده نمی‌شود.

اگر یک قطعه ۲ دلاری بتواند احتمال گم شدن پهپاد یا شکست مأموریت را کاهش دهد، از نظر نظامی چنین راهکاری می‌تواند ارزش عملیاتی قابل توجهی داشته باشد.

پهپاد Molniya از سامانه منبع‌باز ExpressLRS برای کنترل از راه دور استفاده می‌کند و در برخی نسخه‌ها نیز به استارلینک یا ارتباط کابلی به وسیله فیبر نوری مجهز شده است تا در برابر جنگ الکترونیک مقاومت بیشتری داشته باشد.

با این حال تجربه جنگ اوکراین نشان داده است که حتی پیشرفته‌ترین فناوری‌ها نیز همیشه پاسخگوی شرایط میدان نبرد نیستند و گاهی یک راهکار بسیار ساده و کم‌هزینه می‌تواند در کنار تجهیزات مدرن، شانس موفقیت مأموریت را افزایش دهد.