شرکت تتر اعلام کرده است که طی سال ۲۰۲۶ حدود ۵۵۰ میلیون دلار USDT مرتبط با ایران در کیفپولهای رمزارزی فریز شده است. به گفته این شرکت، بخش اصلی این رقم در دو عملیات جداگانه در آوریل (اردیبهشت ۱۴۰۵) و جولای (تیر ۱۴۰۵) مسدود شده و کیفپولهای موردنظر از سوی مقامهای آمریکایی به بانک مرکزی ایران و شبکههای مرتبط با تحریمهای ایران نسبت داده شدهاند.
ماجرا از چند کیفپول روی شبکه ترون شروع شد و حالا به رقمی رسیده که طبق گزارش کوینتلگراف، نزدیک به ۵۵۰ میلیون دلار اعلام شده است. در این میان، خود شرکت تتر تأکید دارد که اقداماتش در واکنش به اطلاعات ارائهشده از سوی نهادهای مجری قانون انجام شده است. در طرف دیگر، مقامهای آمریکایی نیز طی ماههای گذشته دامنه تحریمها و اقدامات خود علیه شبکههای مالی مرتبط با ایران را به داراییهای دیجیتال گسترش دادهاند.
نخستین موج؛ فریز ۳۴۴ میلیون دلار در بهار
اولین اقدام بزرگ در این پرونده در ۳ اردیبهشت ۱۴۰۵ انجام شد. تتر اعلام کرد بیش از ۳۴۴ میلیون دلار USDT را در دو آدرس رمزارزی مسدود کرده است. این شرکت گفت اطلاعات مربوط به فعالیت این آدرسها را از چند نهاد آمریکایی دریافت کرده و پس از شناسایی ارتباط آنها با فعالیتهای غیرقانونی، انتقال داراییها را متوقف کرده است.
یک روز بعد، دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا (OFAC) همان دو آدرس را بهعنوان شناسههای رمزارزی مرتبط با بانک مرکزی ایران وارد فهرست تحریمهای خود کرد. در توضیحات وزارت خزانهداری، ارتباط این پرونده با شبکههای مرتبط با نیروی قدس سپاه و حزبالله نیز مطرح شده است.
این همان پروندهای است که ما در شهر سختافزار نیز در اردیبهشت امسال به آن پرداخته و نقش تتر در مسدودسازی مستقیم USDTهای موجود در این دو آدرس را بررسی کردیم.
تابستان، بیش از ۱۳۰ میلیون دلار دیگر فریز شد
روند مسدودسازی در ۲۴ تیر ۱۴۰۵ ادامه پیدا کرد. در این مرحله چهار آدرس دیگر روی شبکه ترون هدف قرار گرفتند و بیش از ۱۳۰ میلیون دلار USDT موجود در آنها فریز شد. گزارشهای منتشرشده درباره این پرونده، موجودی چهار کیفپول را در مجموع حدود ۱۳۱ میلیون دلار اعلام کردند.
خزانهداری آمریکا این چهار آدرس را در چارچوب تحریمهای مرتبط با بانک مرکزی ایران شناسایی کرد. در نتیجه این اقدام، رقم دو عملیات بزرگ امسال به بیش از ۴۷۴ میلیون دلار رسید. با این حال، تتر رقم نهایی اقدامات مرتبط با ایران در سال ۲۰۲۶ را حدود ۵۵۰ میلیون دلار اعلام کرده و جزئیات تمام مواردی که این رقم را تشکیل میدهند منتشر نکرده است.
شروع ماجرا از سال گذشته
البته اگر دامنه دید خود را وسیع کنیم باید گفت که فریزهای امسال یک اتفاق بداهه و تازه نیست. تتر پیش از این نیز در پروندههای مرتبط با ایران و شبکههای تحت تحریم، آدرسهای مختلفی را مسدود کرده بود.
در ۲ ژوئیه ۲۰۲۵ (۱۱ تیر ۱۴۰۴)، تتر ۴۲ آدرس رمزارزی مرتبط با ایران را فریز کرده بود. شرکت تحلیل بلاکچین TRM Labs این اقدام را بزرگترین فریز تتر علیه کیفپولهای مرتبط با ایران تا آن زمان توصیف کرد. به گفته TRM، بیش از نیمی از این آدرسها ارتباط قابل توجهی با نوبیتکس داشتند و بخشی از آنها نیز با آدرسهای منتسب به سپاه تراکنش داشتند. این شرکت در عین حال تأکید کرده بود که مالکیت نهایی تمام این آدرسها بهطور قطعی احراز نشده است.
چند ماه بعد، در سپتامبر ۲۰۲۵ (شهریور و مهر ۱۴۰۴)، دفتر ملی مقابله با تأمین مالی تروریسم اسرائیل (NBCTF) فهرستی شامل ۱۸۷ آدرس رمزارزی را منتشر کرد و آنها را مرتبط با سپاه دانست. بر اساس دادههای منتشرشده از سوی Elliptic، ۳۹ آدرس از این فهرست توسط تتر در فهرست سیاه قرار گرفتند و حدود ۱.۵ میلیون دلار USDT موجود در آنها فریز شد.
این ارقام با رقمهای بزرگ امسال تفاوت قابل توجهی دارند و نشان میدهند که روند مسدودسازی از فریز چند میلیون دلار به پروندههایی با صدها میلیون دلار موجودی رسیده است.
چرا تتر میتواند USDT را فریز کند؟
نکته فنی ماجرا به ماهیت USDT برمیگردد. برخلاف بیتکوین که شبکه آن تحت کنترل یک شرکت صادرکننده واحد نیست، تتر بهعنوان صادرکننده USDT امکان مسدود کردن توکنهای موجود در یک آدرس مشخص را دارد.
در چنین شرایطی شبکه ترون متوقف نمیشود و بلاکچین همچنان به کار خود ادامه میدهد. محدودیت روی خود USDT اعمال میشود و توکنهای موجود در آدرس فهرستشده دیگر قابل انتقال نخواهند بود. تتر پیش از این نیز در پروندههای مختلف با نهادهای قضایی و انتظامی همکاری کرده و از قابلیت مسدودسازی USDT استفاده کرده است.
به همین دلیل، «فریز شدن USDT» با «ضبط دارایی توسط دولت» یکی نیست. فریز در وهله نخست به معنای جلوگیری از جابهجایی توکنهای موجود در یک آدرس است. توقیف یا مصادره قضایی میتواند مرحلهای جداگانه باشد که به فرایند قانونی و تصمیم مراجع قضایی نیاز دارد.
فشار آمریکا بر بازار رمزارز ایران
همزمان با این اقدامات، آمریکا در ماههای گذشته فشار خود بر زیرساخت رمزارزی ایران را نیز افزایش داده است. در خرداد ماه جاری نیز وزارت خزانهداری آمریکا نوبیتکس، والکس، بیتپین و رمزینکس را تحریم کرد و مدعی شد این صرافیها در شبکههای مالی مرتبط با ایران و دور زدن تحریمها نقش داشتهاند.
از سوی دیگر، وزارت خزانهداری آمریکا در ماههای اخیر اقدامات خود علیه شبکههای مالی مرتبط با ایران را ادامه داده و داراییهای دیجیتال را نیز در دامنه این فشارها قرار داده است. در چنین شرایطی، شناسایی کیفپولهای رمزارزی و ردیابی تراکنشهای آنها به یکی از ابزارهای مورد استفاده نهادهای تحریمی تبدیل شده است.
گزارش تازه سنا درباره نقش USDT در شبکه مالی ایران
همزمان با اعلام رقم ۵۵۰ میلیون دلاری تتر دیروز، گزارش دیگری نیز درباره استفاده از USDT در شبکههای مالی مرتبط با ایران منتشر شده است.
رویترز در این زمینه میگوید، گزارش کارکنان دموکرات کمیته فرعی تحقیقات دائمی سنای آمریکا با بررسی ۸۴۶ کیفپول مرتبط با ایران و گروههای مرتبط (که از سوی آمریکا یا اسرائیل تحریم یا هدف اقدامات توقیف قرار گرفتهاند)، اعلام کرده که ۸۴ درصد این کیفپولها عمدتاً یا تقریباً بهطور انحصاری با USDT تراکنش داشتهاند. این گزارش از وزارت خزانهداری و وزارت دادگستری آمریکا خواسته است فعالیت تتر در زمینه اجرای تحریمها را بررسی کنند.
این گزارش موضع کارکنان دموکرات کمیته است و نباید بهعنوان نتیجهگیری کل سنا یا یک حکم قضایی درباره تتر در نظر گرفته شود. تتر نیز همزمان با انتشار این گزارش بر همکاری خود با نهادهای آمریکایی تأکید کرده و فریز حدود ۵۵۰ میلیون دلار USDT مرتبط با ایران در سال جاری را نمونهای از همین همکاری دانسته است.
تتر اعلام کرده است که در مجموع با بیش از ۳۴۰ نهاد مجری قانون در ۶۷ کشور همکاری دارد و این همکاریها تاکنون به فریز بیش از ۴.۹ میلیارد دلار دارایی منجر شده است. از این رقم، بیش از ۲.۴ میلیارد دلار به اقدامات مرتبط با نهادهای آمریکایی نسبت داده شده است.
در نتیجه، پرونده ۵۵۰ میلیون دلار USDT را باید بخشی از روند گستردهتری دانست که طی آن، همزمان با افزایش فشار تحریمی آمریکا علیه شبکههای مالی ایران، ردیابی و مسدودسازی داراییهای دیجیتال نیز به یکی از محورهای این اقدامات تبدیل شده است.
نظر خود را اضافه کنید.
برای ارسال نظر وارد شوید
ارسال نظر بدون عضویت در سایت